Vì sao HR bị ghét?

HR từ lâu đã bị nhiều người ghét vì đôi khi họ được coi là đại diện cho công ty trong các quan hệ lao động. Từ lúc ứng tuyển thì tiếp xúc với bộ phận tuyển dụng, vào công ty thì có thêm bộ phận đào tạo, bộ phận chấm công, tính lương, giải quyết các khiếu nại, thắc mắc, bộ phận admin (VPP, công tác phí…)…
Một số công ty nhỏ thì sẽ gộp chung bộ phận Nhân sự với hành chính và thường được gọi là bộ phận BO (back office) – hậu cần. Ít doanh nghiệp xem HR như là bộ phận then chốt trong công ty và thường bị hắt hủi vì xài nhiều tiền (tiền lương, tiền phúc lợi, tiền bảo hiểm, tiền chế độ khác…). Không ít người chủ doanh nghiệp chỉ chăm chăm lo cho kinh doanh mà không đề cao vai trò của HR. Họ chỉ mượn HR để có thể áp đặt quan điểm, ý chí của họ mà thôi vì nếu họ coi trọng HR thì họ sẽ lắng nghe tiếng nói của HR. Tất nhiên là HR cũng phải có năng lực và đưa ra được các giải pháp tốt cho doanh nghiệp cho nên mới có thuật ngữ HR mới ra đời (HRBP – Human Resources Business Partner – Nhân sự Đối tác Kinh doanh chiến lược, ra đời năm 1997 bởi Giáo sư Dave Ulrich).
Một số bạn ứng viên hoặc nhân viên có trải nghiệm không tốt (ứng tuyển không có thiện cảm, không nhận được feedback, đi làm chế độ không có, nghỉ việc bị hạnh hoẹ, bị quỵt tiền lương…) đều tỏ thái độ khó chịu với HR và quy kết tội cho phần lớn HR trong công ty.
Tuy nhiên, với người từng làm HR lâu năm, mình có vài điều muốn chia sẻ như sau:
1- HR LÀ GÌ?
HR là bộ phận có 4-5 vai trò cơ bản: thu hút nhân tài (tuyển dụng), đào tạo và phát triển (learning and development: các khoá đào tạo năng lực, chuyên môn…), Tiền lương và phúc lợi (Compensation and benefit: chấm công, tính lương, chế độ BH (XH, YT, TN, bảo hiểm sức khoẻ, hiếu, hỉ, tai nạn, ốm đau…), bộ phận Quan hệ lao động (Employee Relations: giải quyết xung đột, exit interview, tạo môi trường lao động vui vẻ…), bộ phận đảm bảo sự tuân thủ các quy định nội bộ công ty (Compliance: nội quy, quy chế nội bộ, quy trình, quy định nội bộ, an toàn, vệ sinh lao động…). Một số công ty lớn có thêm bộ phận đánh giá về năng lực, đánh giá để xếp nâng lương, thăng chức, thưởng, KPIs, OKRs…)
2-HR TỔ CHỨC NHƯ THẾ NÀO?
Tuỳ theo loại hình công ty là sản xuất, dịch vụ thương mại hay bán lẻ mà có tổ chức linh hoạt.
1- Các công ty nhỏ và siêu nhỏ: dưới 50 người.
HR chỉ có 1-2 người và phải tự làm mọi việc. Ngày trước mình cũng phải tự làm Hành chính, Nhân sự, ISO lúc công ty có 80 người.
HR thường còn trẻ, còn ít kinh nghiệm và lương thấp nên không thể đòi hỏi chất lượng cao từ bộ phận HR.
2- Các công ty trên 50 và dưới 200 người: bộ phận HR tầm 3-4 người, mỗi người làm 1 mảng hoặc làm 1 vài công việc kiêm nhiệm: tuyển dụng và đào tạo hoặc C&B. Nhiều công ty thì bộ phận kế toán tính lương, tính thuế TNCN vì họ rành hơn nếu HR không mạnh và không đủ người làm. Các công ty này thường không có Trưởng phòng giỏi vì không đủ tiền trả lương vì mức lương cho Manager tầm khoảng 1,000 usd/tháng.
Các công ty kiểu này khá phổ biến trên thị trường nên các bạn mới sẽ thường gặp nhất.
3- Các công ty từ 200 đến 500 người:
Lúc này HR bắt đầu chuyên môn hoá và có người phụ trách từng mảng (5-10 người). Lúc này HR Manager phải đủ kinh nghiệm ít nhất 5-7 năm và phải hiểu rõ các function như mình liệt kê lúc đầu và có kinh nghiệm quản lý team, hoạch định chiến lược nhân sự và tầm của họ cũng cao hơn nên chất lượng HR cũng khá.
Lương HRM lúc này khoảng tầm 30tr-40tr tuỳ vào ngành nghề và kinh nghiệm.
Cứ theo như vậy để các bạn dễ hình dung và tiên đoán về chất lượng của bộ phận HR.
3- NĂNG LỰC NGƯỜI LÀM HR VÀ TẦM VÓC THỂ HIỆN QUA KINH NGHIỆM
Mỗi bạn làm HRM tổng hợp cần tối thiểu trên 5 năm để có thể hiểu rõ toàn bộ các mảng về HR. Ngoài ra phải giỏi về luật lao động, các loại luật khác như Doanh nghiệp để làm về Điều lệ công ty, đại hội cổ đông; luật dân sự, luật thuế TNCN, luật BHXH, Luật công đoàn… bên cạnh các nghiệp vụ khác. Sẽ ít có HR nào mạng tất cả các mảng trong HR ngay được mà cần thời gian để trải nghiệm. Thông thường, mỗi vị trí cần có ít nhất 2 năm kinh nghiệm (tuyển dụng, đào tạo, C&B, ER, Compliance, competency, OD) nên trung bình một HR cứng phải có kinh nghiệm từ 10 năm trở lên mới thật sự chất lượng. Chưa kể phải có kỹ năng giao tiếp giỏi, hiểu tâm lý, kỹ năng quản lý team, hiểu về kinh doanh, quan hệ tốt với chính quyền địa phương…
Và vì có người lead đủ năng lực, kinh nghiệm thì đội ngũ HR bên dưới mới làm tốt được để mang lại trải nghiệm tốt cho ứng viên, cho NLĐ. Phần lớn mình thấy các bạn than phiền đối với HR là từ các công ty nhỏ, không có HRM hoặc tuổi đời công ty còn trẻ, HR còn yếu…
4- VAI TRÒ CỦA HR TRONG DOANH NGHIỆP VÀ Ý CHÍ CỦA SẾP.
Trong doanh nghiệp thường có tứ trụ: Tài chính, Nhân sự, Kinh Doanh và Sản xuất (công nghệ). Tuỳ theo người sếp mà họ xem HR như thế nào. Nếu HR chỉ đóng vai trò BO thì không thể nói họ sẽ có vai trò quan trọng được. Đôi khi, họ chỉ là bộ phận giải quyết các sự vụ cho chủ DN. Họ sẽ không được tham gia các cuộc họp về kinh doanh, sản xuất hoặc thậm chỉ không cần biết gì về tài chính cả.
Họ sẽ yêu cầu HR giảm chi phí bằng cách thắt chặt bảo hiểm, giảm chế độ phúc lợi, điều kiện làm việc và thay người liên tục. Nhiều trường hợp yêu cầu không đóng BHXH, vi phạm pháp luật mà HR không được ý kiến hoặc chỉ làm theo mệnh lệnh. Trường hợp HR đủ năng lực và sếp quan tâm đến con người thì bộ phận HR mới có đất dụng võ.
Cho nên HR cũng sẽ có this, có that theo cách này hay cách khác. Đáng lên án là HR cấu kết với chủ doanh nghiệp để bóc lột người lao động, không dám bảo vệ quyền lợi của NLĐ… Còn phần lớn, mình vẫn thấy HR tốt vì cơ bản họ cũng chỉ là người đi làm thuê, cũng vì miếng cơm manh áo giống như bao vị trí, nghề nghiệp và công việc khác thôi.

Related Posts

Làm sao để nhân sự mới gắn kết

Tuyển dụng một nhân viên mới đòi hỏi sự đầu tư đáng kể về nguồn lực, bao gồm cả thời gian và tiền bạc. Doanh nghiệp đối…

XÂY DỰ ÁN ĐƯỢC HÒA VỐN THÌ BỊ CHO THÔI VIỆC LÚC NGHỈ THAI SẢN.

XIN NHỜ CÁC ACE GIÚP ĐỠ CHỈ BẢO! – Phỏng vấn 2 bên gặp nhau 4 lần và liên tục tương tác gửi tài liệu suốt 1…

Gợi ý trả lời phỏng vấn

[TẠI SAO CHÚNG TÔI NÊN TUYỂN DỤNG BẠN?] Một câu hỏi phổ biến và không kém phần khó đỡ Một câu trả lời khôn khéo không hẳn…

Kỹ năng trong CV có thật sự quan trọng

Vẫn là vấn đề kỹ năng làm việc không đáp ứng hoặc không phù hợp với vị trí công việc ở bài viết trước mình có chia…

Bí kiếp phỏng vấn online

Trong thời điểm dịch bệnh, phỏng vấn Online chính là hình thức phỏng vấn phù hợp nhất! Nó giữ an toàn cho cả nhà tuyển dụng (NTD)…

Có nên gửi mail từ chối khi không nhận việc?

Sau buổi phỏng vấn, hẳn tâm lý chung của ứng viên chúng ta là hóng kết quả từ nhà tuyển dụng. Một thông báo rằng ta đã…

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.